Giriş

Bir gezek ulanylýan wint sapakly medeniýet turbalary laboratoriýa işlerinde möhüm rol oýnaýar.Olaryň dogry ulanylmagy diňe bir nusganyň hapalanmagynyň, özara hapalanmagynyň we nusganyň ýitmeginiň öňüni netijeli almak bilen çäklenmän, eýsem synag maglumatlarynyň takyklygyny we ygtybarlylygyny hem üpjün edýär. Şonuň üçin synaglaryň hilini üpjün etmek üçin standartlaşdyrylan iş tertibini özleşdirmek örän möhümdir.

Bu görkezme öýjük medeniýetinde, mikrobiologiýa tejribelerinde, kliniki synaglarda we beýleki ugurlarda ulanylýan bir gezek ulanylýan wintli sapakly medeniýet turbalarynyň işleýiş tertibine degişlidir.

Ulanyşdan öň taýýarlyk

Bir gezek ulanylýan wintli sapakly medeniýet turbalarynyň iň gowy işini üpjün etmekde synagdan öň ýeterlik taýýarlyk görmek möhüm ädimdir. Ilki bilen, daşky gaplamanyň bitewüligini döwülmeleriň ýa-da möhürleriň bozulmalarynyň bardygyna üns bilen barlamak gerek, bu bolsa turbalaryň sterilligini saklamak üçin möhümdir. Gowy gaplanan turbalar çyglylygyň ýa-da hapalanmagyň öňüni almak üçin gurak, arassa gurşawda saklanmalydyr.

Sterilizasiýa ýagdaýyna üns berilmeli däl. Adaty önüm öndürijiler tarapyndan öndürilýän bir gezek ulanylýan wint sapakly medeniýet turbalary, adatça, gamma şöhlelendirmesi ýa-da etilen oksidi arkaly sterilizasiýa edilýär we gaplamada aýdyň sterilizasiýa belgisi we ýaramlylyk möhleti bolmaly. Laboratoriýa işgärleri turbalaryň ulanmak üçin iň gowy ýagdaýdadygyna göz ýetirmek üçin sterilizasiýa usulyny we ýaramlylyk möhletini barlamalydyrlar.

Spesifikasiýalary saýlanyňyzda aşakdaky faktorlary göz öňünde tutmaly:

1. Ses saýlamagyAdaty tejribeler üçin 15 ml standart turbalar saýlanyp bilner, uly göwrümli medeniýet üçin bolsa 50 ml ölçeg maslahat berilýär.
2. Materialyň häsiýetnamalaryPolipropilen material ýokary temperatura çydamly, ýokary temperatura sterilizasiýa talaplaryna laýyk gelýär; polistirol materialy örän açyk we synlamak aňsat.
3. Ýörite talaplarPes temperaturada saklamak ýaly ýörite tejribeler üçin pes temperatura çydamly materiallary saýlamaly.

Laboratoriýa işgärleri merkezden gaçyryş güýjüniň talaplaryny, himiki utgaşyklylygy we beýleki faktorlary göz öňünde tutup, anyk tejribe şertlerine laýyklykda iň amatly medeniýet turbasynyň modelini saýlamaly. Tejribeleriň yzygiderliligini we gaýtalanmagyny üpjün etmek üçin laboratoriýa sarp ediş materiallaryny saýlamak üçin standart iş tertibini döretmek maslahat berilýär.

Dogry prosedura

1. Gaplamany açmak

• Ulanyş wagtynda daşky hapalanmanyň ýokdugyna göz ýetirmek üçin, medeniýet turbalaryny arassa iş şertlerinde açyň.
• Möhüm ýerlere gönüden-göni degmeginiň öňüni almak üçin, gaplamany açanyňyzda turbalary aýyrmak üçin steril ellik geýiň ýa-da steril pinset ulanyň.

2. Spiking operasiýasy

• Hapalanma çeşmeleriniň girmeginiň öňüni almak üçin doldurma prosesinde deşigiň içki diwaryna ýa-da gapagyň içki gapagyna degmek berk gadagandyr.
• Suwuk nusgalary goşanda göwrümi gözegçilikde saklamaly we iş wagtynda nusgalaryň dökülmeginiň ýa-da ýaramaz ýapylmagynyň öňüni almak üçin iň ýokary ölçegden geçmeli däl.

3. Möhürlemek usuly

• Nusga goşulandan soň, doly möhürlenmegini üpjün etmek üçin wintiň gapagyny berkitmeli. Sızmalary ýuwaşlyk bilen görmek arkaly möhürlenmäni barlap bolýar.
• Rezinanyň gaýtadan ulanylmagyna ýa-da möhürlenmegine täsir edip biljek, ýüpüň aşynmagyna ýa-da döwülmegine sebäp bolýan aşa köp güýjüň öňüni almak üçin ortaça burguç güýjüne üns beriň.

4. Belliklemek we ýazga almak

• Tüpüň arassa we gurak ýerlerinde nusga maglumatlaryny takyk ýazmak üçin erginlere çydamly, suw geçirmeýän, gabyklanmaga çydamly laboratoriýa etiketkalaryny ýa-da markerlerini ulanyň.
• Saklanylanda maglumatyň ýitmeginiň öňüni almak üçin çyglylygy peselýän adaty etiketka kagyzyny ýa-da syýa ruçkalaryny ulanmakdan gaça duruň.

Ulanyşdaky howpsuzlyk çäreleri

1. Hapalanmanyň öňüni almak

• Eksperimental işler arassa, tozansyz gurşawda, örän arassa oturgyçda ýa-da biologik howpsuzlyk şkafynda geçirilmelidir.
• Kultura turbalarynyň gapagyny açmak üçin wagty azaldyň we täsirlenme howpuny azaltmak üçin operasiýa çalt we standartlaşdyrylmaly.
• Her bir nusga görnüşi üçin garaşsyz medeniýet turbalary ulanylmaly we özara hapalanmagyň we tejribe netijelerine päsgel bermegiň öňüni almak üçin garyşdyrmak berk gadagan edilýär.

2. Santrifüžirlemek we saklamak

• Sentrifugadan öň, nusganyň syzmagynyň öňüni almak üçin wintiň gapagynyň berk burlup goýlandygyna göz ýetiriň; şeýle hem mehaniki deňagramlylygyň bozulmagynyň öňüni almak üçin sentrifugada simmetrik deňleşdiriş ediň.
• Saklanylanda, gorizontal ýerleşdirilişiň netijesinde suw akmasynyň öňüni almak üçin turbalar dik ýagdaýda ýerleşdirilmelidir. Nusgalaryň durnuklylygyna we turbalaryň işine täsir etmezlik üçin turbalary ýokary temperaturada, ýagty yşykda ýa-da çygly gurşawda ýerleşdirmekden gaça duruň.

3. Ýörite nusga işleme

• Uçujy, organiki erginler ýa-da güýçli aşyndyryjy maddalary öz içine alýan nusgalar üçin himiki garşylygy bolan ýöriteleşdirilen model ulanylmaly.
• Kriokonserwasiýa üçin pes temperatura çydamly kriokonserwasiýa turbalaryny ulanyň; adaty bir gezek ulanylýan medeniýet turbalary örän pes temperaturada döwülip ýa-da syzyp biler.

Ulanandan soň näme etmeli

1. Biohowpsuzlyk bilen gaýtadan işlemek

• Ýokanç, potensial patogen ýa-da ýokary howply biologik nusgalary saklaýan medeniýet turbalary galyndylary hökmünde taşlamazdan öň, laboratoriýanyň biohowpsuzlyk derejesindäki talaplara laýyklykda awtoklawlanmalydyr ýa-da netijeli dezinfeksiýa serişdesi bilen işjeňsizleşdirilmelidir.
• Zyňylan medeniýet turbalary laboratoriýanyň howply galyndylaryň klassifikasiýasyna we dolandyryş ulgamyna laýyklykda bellenen "biologiki hapalanan plastik" galyndylaryň gutusyna taşlanmaly we zyňmak üçin adaty zir-zibil bilen garyşdyrylmaly däl.

2. Daşky gurşaw boýunça maslahatlar

• Gaýtadan işlenip bilýän materiallardan ýasalan medeniýet turbalaryna ileri tutuň we şertler mümkinçilik berýän laboratoriýalarda sarp edilýän materiallary merkezi gaýtadan işlemek we daşky gurşawa zyýansyzlandyrmak maksatnamasyna gatnaşyň.
• Sarp edilýän materiallaryň gereksiz zaýalanmagyny azaldyň, howpsuzlyk şerti bilen bir gezek ulanylýan materiallaryň netijeli ulanylmagyny goldamaly we ýaşyl laboratoriýalaryň gurluşygyny höweslendirmeli.

Köp soralýan soraglar

1. Burlup goýulýan gapagy berkidip bilmesem näme etmeli?

Ilki bilen sapaklaryň dogry deňleşdirilendigini we sapaklarda daşary zatlaryň galmandygyny barlaň. Saplary açmaga mejbur etmeň, sebäbi bu deşige ýa-da gapaga zeper ýetirip biler. Eger ol şonda-da ýapyşmasa, medeniýet turbasyny täzesi bilen çalşyrmaly.

2. Bir gezek ulanylýan medeniýet turbalaryny gaýtadan ulanyp bolýarmy?

Gaýtadan ulanmak maslahat berilmeýär. Bir gezek ulanylýan medeniýet turbalarynyň ulanylandan soň möhürlenmegi we sterilligi kepillendirilmeýär we gaýtadan ulanmak hapalanmaga, ýalňyş netijelere ýa-da turbanyň zeperlenmegine getirip biler.

3. Santrifüžirlenende syzma ýüze çyksa, näme etmeli?

Gapagyň berk burlup, gowy ýapylandygyny, şeýle hem sentrifugadan öň medeniýet turbalarynyň dogry deňleşdirilendigini barlaň. Turbalaryň kalibrlenen iň ýokary sentrifuga tizliginden köp ulanmakdan gaça duruň. Zerur bolsa, alternatiw hökmünde ýöriteleşdirilen basyşa çydamly sentrifuga turbasyny saýlaň.

Netije

Bir gezek ulanylýan wintli sapakly medeniýet turbalarynyň standartlaşdyrylan ulanylyşy synag netijeleriniň takyklygyny, nusganyň howpsuzlygyny we iş ygtybarlylygyny üpjün etmek üçin möhüm ädimdir. Nusga ýygnamakda, ulanmakda, saklamakda ýa-da ýok etmekde bolsa, iş standartlaryna we biohowpsuzlyk talaplaryna berk eýermek synag hilini ýokarlandyrmagyň we töwekgelçilikleri azaltmagyň esasy kepilligidir.

Tejribeleriň netijeliligini ýokarlandyrmak we laboratoriýa serişdeleriniň durnukly dolandyrylyşyny amala aşyrmak üçin laboratoriýa hünärmenlerine özleriniň anyk tejribe zerurlyklaryna laýyklykda gowy möhürlenýän, himiki maddalara garşy çydamly we degişli temperatura aralygyna eýe bolan ýokary hilli medeniýet turbalaryny ulanmaklary maslahat berilýär.